Tuva, een kwetsbare taal

In een boek over kwetsbare talen lees ik over het Tuvaans. Via Paul Pena en de documentaire Genghis Blues hoorde ik eerder Tuvaanse boventoonzang, ook keelzang genoemd.

Het keelzingen (Tuvaans: khoцmei), een vorm van zingen waarbij lage tonen worden voortgebracht en tegelijkertijd ook zeer hoge fluitende tonen, waardoor boventonen ontstaan en er dus meerdere aparte tonen (2 of 3) tegelijkertijd worden voortgebracht.

Onverstaanbaar voor mij maar prachtig om te horen. Tuvaans spreekt men natuurlijk in Tuva. Maar zoals wel vaker spelen grenzen een vervelende rol bij deze taal. Op de grens van het oude Sovjet rijk, West Siberië, Mongolië en China leven de Tuvanen. Het zijn Tibetaanse boeddhisten maar hun taal is verwant aan het Turks.
Uranium, goud, haliet of steenzout, steenkool en asbest in de bodem maakte dat zowel Rusland als China interesse hebben in het gebied. Voor de Chinezen ook een reden om het geloof te verbieden. En voor de Russen om de Turkse Taal te verbieden. De oorspronkelijke folklore van de Tuvanen verdwijnt hierdoor langzaam.
In de documentaire Genghis Blues is op een mooie manier het leven en het zingen van de Tuvanen vastgelegd. De reis van de blinde Kaap Verdiaan Paul Pena naar Tuva vind ik imponerend.
De hoofdstad van Tuva, Khem Beldiri betekent “samenvloeiing van rivieren”. Nu wordt de hoofdstad  Kyzyl-Khoto genoemd. Tuvaans voor rood en in het Mongools stad. Afgekort gebruikt men nu vooral Kyzyl. In deze stad staat een obelisk met als opschrift Azianyng Tovu. Dit betekent “Centrum van Azië”. Het geografische centrum van Azië is Tuva niet. Wel is Tuva gevormd door invloeden uit verschillende regio’s van Azië.
De onderstaande linken zijn de moeite waard:

http://www.paulpena.com/index.html

http://www.genghisblues.com/

https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuva

Advertenties

Over Rob Alberts

Mensen, natuur, de aarde, planten en dieren hebben mijn interesse. Monumentale Bomen fascineren mij. Onderwijs is mijn passie. In 1988 ben ik in de Bijlmermeer komen wonen. De mensen, het groen, de andere manier van bouwen / wonen hebben mijn hart gestolen. Zonder ver te reizen is hier de hele wereld binnen handbereik. Rondom mijn huis geniet ik vooral van de Familie Pimpelmees. In december 2009 ben ik gaan bloggen over wat mij opvalt of wat mij bezig houdt.
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.

18 reacties op Tuva, een kwetsbare taal

  1. fietszwerver zegt:

    mogge Rob
    weer een wijze les , en dat op de zondag , mag ik dan spreken van de zondagschool 🙂
    jammer dat door zucht naar rijkdom en macht er weer een taal en straks misschien wel een bevolking groep verdwijnt 😦

    wandel groet

    Liked by 1 persoon

  2. Bij een rondreis in China hadden we ooit een tussenstop waar we een ‘typische bevolkingsgroep’ bezochten. Eén toeristische ‘trap’, maar tot daar. Op een moment kregen we met onze groep een voorstelling met gezang. Begonnen die dames echt met zo’n ‘boventoonzang’ een stukje op te voeren, waarbij de zaal één voor één afdroop. Ik bleef zitten uit beleefdheid, maar was toch héél blij dat het afgelopen was…

    Liked by 1 persoon

  3. @matroosbeek zegt:

    Weer iets bijgeleerd! Nog nooit van gehoord…

    Liked by 1 persoon

  4. bloggersterk zegt:

    Ik heb veel soorten van boventonen gehoord op CD’s met wereldmuziek. Klanken waar je wel aan moet wennen ja en ik heb me altijd afgevraagd hoé ze die klanken ooit hebben uitgevonden. Ik kan me daar verschillende situaties bij indenken, maar dan word ik te lollig voor de zondagmorgen 😉

    Liked by 1 persoon

  5. Een heel interessant en leerzaam blog hoor.

    Liked by 1 persoon

  6. eltjedoddema zegt:

    Nait alles is toonaangevend, mor toch schier………

    Liked by 2 people

  7. Plato zegt:

    Ik ken boventoonzingen van lezingen bij onze vereniging (voor Parapsychologie). Wonderlijke klanken die ik met geen mogelijkheid na zou kunnen doen. Fascinerend en inderdaad leerzaam.
    En vooruit…. ook wel schier 🙂

    Liked by 1 persoon

  8. afwaswater zegt:

    Zeker interessant. groetjes, Hanneke

    Liked by 1 persoon

  9. sjoerd zegt:

    Ik denk dat er meer talen in het gedrang aan het komen zijn.

    Liked by 1 persoon

  10. Rebbeltje zegt:

    Taal blijft een mooi iets en moeten we koesteren…

    Liked by 1 persoon

  11. Bertie zegt:

    Heel apart. Ik vind het ’n beetje griezelig klinken, het doet me ook aan constipatie denken. (sorry maar het is echt zo). Als je het vaker hoort zul je er ongetwijfeld aan wennen.
    Je vraagt je af hoe deze eigenaardige zang zich heeft kunnen ontwikkelen.

    Liked by 1 persoon

  12. Kakel zegt:

    Ik heb nog nooit eerder van de Tuvanen gehoord, laat staan van hun taal. Het klikken op de linken lukte niet, dus ik heb het boventoonzingen niet kunnen horen.
    Helaas zijn er meer talen in het gedrang…
    Lieve groet

    Liked by 1 persoon

  13. perdebytjie zegt:

    Baie interessant,Rob…tog jammer dat groot lande soos Rusland en Sjina hierdie mense boelie uit hul taal en godsdiens.

    Liked by 1 persoon

  14. meninggever zegt:

    Interessant verhaal. Nog nooit hoorde of las ik iets over de Tuvanen. Weer iets opgestoken…

    Liked by 1 persoon

  15. fietszwerver zegt:

    ha die Rob
    ja we vinden wel iets om te bezoeken , de man is slecht ter been en ook de jongste niet meer , maar ook enorm eigenwijs 🙂
    kans is groot dat je wel leest waar we zijn geweest

    opklarende groet

    Like

  16. het zou spijtig zijn mocht het verdwijnen (al had ik er nog nooit van gehoord, rob) 😉

    Liked by 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s