Energiecoach op pad in de K-buurt in Zuidoost

Op de website van !Woon is een interview met mij geplaatst:

In de K-buurt in Amsterdam Zuidoost onderzoekt de gemeente hoe de wijk Aardgasvrij kan worden gemaakt. De eengezinswoning van Rob Alberts is al Aardgasvrij. Als Energiecoach voor !WOON komt hij bij veel mensen in de K-buurt over de vloer. “Ik zie veel energiearmoede.”

Naast de klimaatcrisis en het verlies van biodiversiteit is het leed van de Groningers een belangrijke drijfveer voor Rob Alberts om zich in te zetten voor de energietransitie. “Ik heb dankzij Gronings gas een comfortabel leven gehad. Zij lijden nu onder die gaswinning en we laten ze zakken als een baksteen.” In zijn woonkamer is het behaaglijk warm, dankzij twee flinke infraroodpanelen. “Je kunt naar Den Haag wijzen, maar ik houd me liever bezig met dingen die ik direct en heel concreet kan doen.”

Daar laat hij geen gras over groeien. Voor !WOON doet hij waardevol werk als Energiecoach, hij is betrokken bij het bewonersplatform Hart voor de K-buurt dat bewoners mobiliseert en zijn eigen huis in de Kantershof is sinds afgelopen zomer aardgasvrij.

Tijdens zijn huisbezoeken ziet Alberts hoe basale zaken soms al misgaan. “Ik vraag altijd eerst naar de jaarafrekening. Vaak weten mensen niet wat dat is en moet ik eerst helpen om die boven water te krijgen. Meestal zijn de rekeningen digitaal. Er zijn hier veel digibeten, die lezen die rekeningen niet.” Dat betekent dat ze ook geen idee hebben waarvoor ze betalen, of ze niet teveel betalen of hoe ze kunnen besparen.

Thermostaat lager zetten

Uit zijn verhalen blijkt dat veel mensen hun huis, gedrag en kleding niet aan de jaargetijden aanpassen. “Ze weten ook niet dat kleine ingrepen het wooncomfort enorm verbeteren. Zoals een opgerolde deken voor een tochtige deur, dikke gordijnen, tochtstrips. Het zijn simpele aanpassingen, maar je moet ze wel zelf doen.”

Sommigen blijken niet te weten hoe de thermostaat werkt. “Bij een vrouw die in de schuldhulpverlening zat, was het overal 25 graden. Ze vroeg zich af of de hoge energierekening misschien kwam doordat haar zoon zes ventilatoren naast zijn bed had staan; die kon anders niet slapen vanwege de warmte. Ze hadden er nooit aan gedacht dat ze de verwarming ook lager of uit konden zetten.”

Overigens is er in sommige corporatiewoningen helemaal geen thermostaat, of zijn er zelfs geen thermostaatkranen. Dat maakt het reguleren van warmte en gebruik ook wel erg ingewikkeld. Bij zijn huisbezoeken heeft hij bovendien heel wat ondeugdelijke installaties aangetroffen. In opdracht van het stadsdeelbestuur van Zuidoost heeft !WOON de problemen rond hoge afrekeningen van warmtekosten in kaart gebracht. Alberts heeft daaraan bijgedragen door bij zijn huisbezoeken als energiecoach de installaties te fotograferen en op bepaalde kenmerken te letten. Speciaal voor dit project, kreeg Rob een aanvullende training van Baudouin Knaapen, medewerker Aardgasvrij bij !WOON. Zo ontdekte hij bij een complex dat er al tien jaar een defect is dat niet gerepareerd wordt omdat de onderdelen niet meer te koop zijn. “Dat betekent dat mensen in te koude of te warme woningen zitten, maar wel gigantisch veel betalen. Dat is toch ongelofelijk? En dan praten ze wel over Aardgasvrij.”

“Veel bewoners durven niet te zeggen dat ze het niet begrijpen.”

Het gaat hier niet om klein bier. Soms moeten mensen aan het einde van het jaar duizenden euro’s bijbetalen. Hij vindt eigenlijk dat huurders niet met Aardgasvrij lastig gevallen moeten worden. “Sommigen zijn echt bezig met overleven.” Als corporaties toch kiezen voor Aardgasvrij, dan moeten ze ervoor zorgen dat de installatie tiptop in orde is en ze bewoners haarfijn uitleggen hoe ze comfortabel kunnen leven zonder dat daar onredelijk hoge kosten tegenover staan. “Veel bewoners durven niet te zeggen dat ze het niet begrijpen. Daar moeten corporaties en installateurs veel meer oog voor hebben.”

Stadswarmte

De voorkeursoplossing van de gemeente voor de K-buurt is stadswarmte. Een aantal eerder gerenoveerde flats zijn destijds al  aangesloten op warmte. Bij huisbezoeken in een complex vond Alberts tot zijn verbazing gasketeltjes in de keukenkastjes. Dat bleek hier nodig om het warmteverlies tijdens het transport weer op te peppen. “Hoezo Aardgasvrij?” Bij deze aansluiting op het hoogtemperatuur warmtenet gaat het verlies soms wel om tientallen procenten dus dit verdient aandacht.

Leerpunten en tips voor het vervolg

  • Een goede check van de installaties is belangrijk als start van de zoektocht naar nieuwe warmteoplossingen.
  • Energiegebruik en installaties zijn voor nogal wat bewoners best ingewikkeld. Om grip te houden op je energiegebruik is het belangrijk toch een beetje te weten hoe het werkt.
  • Als jouw woning overgaat naar een andere manier verwarmen, zorg dan dat je goede voorlichting krijgt over het gebruik.
  • De Energiecoach voorziet je als bewoners gratis van tips over goed gebruik van je installatie. Ook al heb je nog niet te maken met de energietransitie, plan alvast een bezoek in.

Over Rob Alberts

Mensen, natuur, de aarde, planten en dieren hebben mijn interesse. Monumentale Bomen fascineren mij. Onderwijs is mijn passie. In 1988 ben ik in de Bijlmermeer komen wonen. De mensen, het groen, de andere manier van bouwen / wonen hebben mijn hart gestolen. Zonder ver te reizen is hier de hele wereld binnen handbereik. Rondom mijn huis geniet ik vooral van de Familie Pimpelmees. In december 2009 ben ik gaan bloggen over wat mij opvalt of wat mij bezig houdt.
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

16 reacties op Energiecoach op pad in de K-buurt in Zuidoost

  1. Het lekker warm hebben ’s winters is iets dat wij toch ook verkiezen. Onze thermostaat staat altijd op 22°. We hebben wel alle middelen uitgeput om tot een optimale isolatie te komen van dak en muren…

    Geliked door 2 people

  2. Stephan Sanders (Surinamer, homo, opgegroeid in Twente) citeerde jaren geleden een Jood die zijn vriend vroeg: beoordeel me nooit op mijn jood zijn, en voegde eraan toe: en vergeet nooit dat ik een Jood ben. Hij, Stephan Sanders, werkte dit dilemma verder uit. In jouw verhaal als energie coach herken ik jouw dilemma, je hebt een zekere schroom om te vertellen dat veel mensen die je met jouw huisbezoek leert kennen, bijvoorbeeld uit Latijns-Amerika komen. Nu ken ik veel Latijs-amerikanen, en dan weet ik dat ze weinig ervaring hebben met zoiets als verwarmijng. Maar ze weten wel met electriciteit omgaan, ook hoe de rekening klein te houden. Verder, op de manier van Geert Hofstede, durf ik te stellen dat zelfkritiek niet hun sterkste kant is. Toegeven aan een witte man dat ze iets niet begrijpen, dat valt hen zwaar. Dit brengt met op het volgende, wellicht praktische idee. In de vorige eeuw, pakweg 1970 betaalde je voor je huurflat de huur en de bijkomende licht-en energierekenig. De flat had 1 watermeter en 1 electriciteitsmeter, en de totale rekening van de flat werd hoofdelijk omgeslagen. Dit leidde niet tot een individueel zuinige houding van het water-en energiegebruik. Daarom is dit systeem verander tot de individuele energierekening. Maar misschien is het voor jouw flats in jouw buurt opnieuw te overwegen, met daarbij een bewonersraad, gekozen uit de flatbewoners, die erop toeziet dat de gezamenlijke rekening binnen de perken blijft. Dit leidt tot een vorm van betutteling/opvoeding van de bewoners. Maar misschien hebben de bewoners dan minder moeite om hun onwetendheid te tonen. En een witte man zoals jij zal deze moeite niet meer ervaren.

    Geliked door 1 persoon

    • Rob Alberts zegt:

      Het systeem van bewonerscommissies die zich bezig houden met de collectieve warm water en warmtevoorziening is toegepast in de traditionele hoogbouw van de Bijlmermeer.
      De collectieve warm watervoorziening werd op de wasmachine aangesloten. Warm water werd door eenieder betaald. De benodigde elektriciteit werd individueel bemeterd. De Zuid-Amerikaanse buren begrepen wel degelijk hoe het een en ander werkte. Voor met name Afrikaanse, Aziatische en Afrikaanse is het een en ander nieuw en onbekend.

      Ik ben druk bezig om via kerkbesturen nieuwe collega energiecoachen te werven. En de Stichting !Woon is met een Taalinstituut groepen nieuwe Medelanders aan het scholen tot energiecoach. Een deel van deze cursus mag ik als gastdocent op treden.

      Bij de verhuurder zie ik nog steeds de taak om een deugdelijke informatie te geven over de ins en outs van het verwarmingssysteem. Al is het maar het verstrekken van een complete handleiding in het Nederlands. Dat deze vooral ontbreekt vind ik een tekortkoming van de verhuurder en het ingehuurde installatie en servicebedrijf.

      Dank voor jouw uitgebreide en inhoudelijke reactie.

      Mijn witte en bevoorrechte positie blijft in deze een hobbel die altijd aanwezig is.

      Stille groet,

      Geliked door 1 persoon

  3. nog wel een vraag Rob: met jouw laatste zin: “Mijn witte en bevoorrechte positie blijft in deze een hobbel die altijd aanwezig is”
    Zeg je daarmee dat jouw pogingen via kerkbesturen en andere instituten geen effecten zullen hebben?

    (Ik neem niet aan dat je zegt: het voordeel daarbij is dat ik mijn rol als “goedmens” altijd kan blijven uitoefenen)

    Like

  4. Er valt nog een wereld te winnen, dat is wel duidelijk. Voorlichting en doelgeroepgerichte communicatie kunnen een groot verschil maken.

    Like

  5. meninggever zegt:

    In de meeste socialistisch bestuurde landen zag ik de kachels roodgloeiend hele flat/kantoorgebouwen warm houden. Immers, de staat betaalde de rekening, arme huurders, de volksgenoten, arbeidersklasse, sloebers, moesten ook genieten van het socialistische paradijs. Stroom en warmte opgewekt door bruinkolencentrales en kernenergie. Kosten geen punt, alles centraal geregeld. Het pleidooi dit nu weer te doen is een open invitatie voor hen die hier hun heil willen zoeken. Geen individuele verantwoordelijkheid, het klimaat het probleem voor rijken, huizenkopers, en bedrijven?! Collectieve oplossingen moeten het hele volk dienen dunkt mij. Het steeds maar weer excuses zoeken voor bepaald gedrag is wel erg eenzijdig. Ook sociale huurders zijn medeverantwoordelijk (…) voor opwarming aarde voor zover daar van al sprake is, en de aardbevingen in Groiningen. Daar verandert zelfs groen-socialisme niets aan.

    Geliked door 1 persoon

    • Rob Alberts zegt:

      Als gastspreker mocht ik bij Taal&Coach aanwezig zijn bij een cursus Energiecoach voor nieuwe medelanders. Een vrouw uit de Oekraïne en een vrouw uit Rusland zitten in de eerste cursusgroep. Duurzaamheid is natuurlijk een thema in deze cursus, zoals er ook aandacht voor energiebesparing wordt besproken.
      De vrouw uit de Oekraïne vertelde over een standaard bordje bij de lichtschakelaar in elke ruimte. “Bij het verlaten van deze ruimte het licht en de verwarming uitschakelen. De vrouw uit Rusland beaamde dit direct. Beiden begrepen zij niet dat dit niet normaal in Nederland is. Zoals zij ook vertelden dat extra kleding dragen binnenshuis en natuurlijk buiten in het koude seizoen bij iedereen de normaalste zaak is.

      Een vakantie van 2 weken in Tsjechië is mijn persoonlijke ervaring met voormalige Oostblok landen. Een Roemeense collega op een Amsterdamse school en nu Roemeense buren tellen natuurlijk niet mee. Al herken ik steeds meer slavische talen in mijn omgeving.

      Natuurlijk geloof ik jouw observaties direct. Toch wilde ik jou bovenstaande anekdote ook graag vertellen.

      Stille groet,

      Like

      • meninggever zegt:

        Als je bedenkt dat de communistische leiders in Roemenie meenden dat ‘kameraden’ wilden wonen in flats zonder enige vorm van verwarming, weet je dat stapelgek in dimensies komt. Daar was het echt heel erg. In veel Oostbloklanden, en ik bezocht de CSSR, DDR, Polen en Hongarije kwam ik zelden kou tegen binnen in huis. Altijd stonden de kachels op de hoogste stand en je werd er ook in warenhuizen (staat) zowat gekookt. De uitstoot zal er enorm zijn geweest.

        Like

      • zo”n standaardbordje bij elke lichtschakelaar,(is niet goedkoop) doet me denken aan de bordjes in mijn woonland:aan de kant van de straat: “verboden hier vuil te storten” Geert Hofstede noemt dit cultuurverschil : afstand tot de macht. De bordjes wijzen op het idee van de overheid dat ze het volk met een simpel bordje tot de orde kunnen roepen, maar is juist het bewijs dat het gemeenschapsgevoel er niet intrinsiek aanwezig is op dit punt. Het is effectief om de werkelijkheid scherp te interpreteren. Geert Hofstede heeft daar hard voor moeten vechten, dat dat mag.

        Like

    • ik deel je bezorgdheid Meninggever. Een van de laatste zinnen in Robs verhaal is: De energiecoach levert de bewoners gratis tips etc. Dat is natuurlijk niet gratis. Mijn voorstel is om de bewoners, die om -min of meer- verklaarbare redenen nog niet vertrouwd zijn met het hoge water in Nederland en de daarbijhorende noodzakelijke dure dijken; dat in rap tempo aan te leren, door hen zelf de verantwoordelijkheid op te dragen het “gratis advies” aan elkaar te geven, en hun buren daar individueel op aan te spreken. Dat hoeft niet een witte man ” gratis” te doen. Mensen verschillen, culturen verschillen en daarom mogen water/energiekostenverrekening ook per flat verschillen. Als het verschil op een onderdeel is opgelost, kun je de systemen weer gelijktrekken.

      Geliked door 1 persoon

      • Rob Alberts zegt:

        De benodigde materialen zijn voor de huishoudens gratis.
        Maar inderdaad de diverse gemeentes die dit project ondersteunen geven hier een subsidie voor. De gemeente Haarlem geeft bijvoorbeeld voor een bedrag van 20 euro aan bespaarprodukten.

        PS: de waterschapslasten worden door bedrijven en bewoners aangeslagen met een belasting voor het onderhoud van dijken. Voor het bestuur van een Waterschap zijn ook verkiezingen. Grondwaterpeil, dijkverzwaring en de kwaliteit van het water zijn de verantwoordelijkheden van de zogenaamde Dijkgraaf.
        In het verleden schreef ik al eens over dit systeem.

        Vriendelijke groet,

        Like

        • over jouw PS: ik gaf het voorbeeld van onze polders en dijken om aan te geven dat we sinds 1194 na Chr.,( het eerste waterschap) een sterk gemeenschapsgevoel hebben ontwikkeld. Waarmee ik ook zeg dat jouw klanten waarschijnlijk helemaal niet mee doen aan die waterschapsverkiezingen. Net zomin dat niet-nederlandse medelanders op komen dagen als er inspraakavonden worden gehouden als het wijkpark opnieuw wordt ingericht. En dan daarna klagen dat er hondenuitlaatstroken zijn. Dit zijn wezenlijke problemen die een oplossing vragen, en “pamperen” werkt niet, zo heb ik tig keer ervaren.

          Like

  6. Wat een ongelooflijk verhaal en wat doe jij goed werk!

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.